CKenG over de Begroting 2021 en de Meerjarenraming tot 2024

De meerjarenbegroting voor de periode 2021 tot en met 2024 ziet er niet goed uit. Het tekort van 4,6 miljoen euro in 21, een miljoen in 22 en een half miljoen 23 en 24 is op de deels het gevolg van overmacht vanwege corona. Daardoor mist de gemeente Castricum inkomsten uit bijvoorbeeld toeristenbelasting en anderzijds zijn er hogere uitgaven voor het stutten van onze lokale maatschappelijke en economische structuur. Maar dat gaat om incidentele posten voor een (hopen wij) kortere periode.

Zorgelijker zijn de structurele problemen. Het college noemt in zijn inleiding twee oorzaken, namelijk de oplopende tekorten binnen het sociaal domein en de kosten van de werkorganisatie BUCH. De fractie van CKenG deelt die analyse, maar wil hem wél breder trekken: Castricum heeft te maken met een structureel probleem in zijn begroting omdat het college en de gemeenteraad dit gewoon laten gebeuren. Het zit onvoldoende in het DNA van dit gemeentebestuur om er een gezonde bedrijfsvoering op na te houden en daarmee te waarborgen dat het huishoudboekje duurzaam sluitend is.

BUCH en de Gemeenschappelijke Regelingen

Zo gaan miljoenen euro’s in onze begroting op aan de bijdrage aan 16 gemeenschappelijke regelingen, zoals de GGD en de Veiligheidsregio. Die presenteren vroegtijdig hun begroting en na afloop van het boekjaar doen zij dat met hun jaarrekening. De raad kan niet rechtstreeks invloed uitoefenen op e bedrijfsvoering, maar beschikt wél over instrumenten om dat indirect wél te kunnen doen. Door druk op ons college bijvoorbeeld, wij kunnen die GR uitnodigen, wij kunnen samenwerken met collega’s in andere gemeenten of een zienswijze indienen. Het kan …. , maar het gebeurt alleen niet. Te ingewikkeld en te ver van mijn bed, vinden veel fracties in deze gemeenteraad.

Nog verbazingwekkender vinden wij de opstelling van deze fracties als het gaat om de bedrijfsvoering in de BUCH. Daar gaat vanuit Castricum het komend jaar 25 miljoen euro naar toe. De fusieorganisatie is nu ruim 3,5 jaar actief. Maar heeft in kwaliteit en besparing nog helemaal niet geleverd wat destijds afgesproken is geweest. Sterker nog: er is alléén maar nóg meer geld heen gegaan. Geld waarmee ambtenaren, systemen en externen inhuur wordt betaald. Geld dat daardoor niet meer beschikbaar is voor de voorzieningen en infrastructuur van Castricum. En onze raadsleden accepteren dat gelaten. “Het is nu eenmaal zo”, horen wij u zeggen, en “wij kunnen er niets aan doen”.

Dat is echt je inwoners te kort doen! Ook hier beschikken Raadsleden over alle instrumenten om kaders te stellen en in te grijpen als het moet. Maar behalve CKenG en GDB doen de fracties dat niet. Er zitten in de BUCH-werkorganisaties 770 ambtenaren. Maar ieder raadsvoorstel bevat een standaard passage waarin staat dat er geen capaciteit is en dat er weer extra geld ingelegd moet worden. Stop daarmee, college, en accepteer dat niet langer, collega’s! Zorg ervoor dat die werkorganisatie fit en gezond wordt, kom met een plan om de boel te saneren. In de Meerjarenbegroting zien we niets terug van de afgesproken taakstelling. Integendeel: de bijdrage van Castricum gaat vanaf nu tot 2024 met 12 procent omhoog. Wij leggen straks 3 miljoen euro meer in dan nu. Stop daarmee! Zet onze bijdrage vast op het niveau dit jaar, laat de directie beter prioriteiten stellen en laat de ambtenaren slimmer en productiever werken.

Sociaal domein en Jeugdzorg Plus

Dan het sociaal domein. CKenG is blij dat BMC recent een helder en bruikbaar rapport heeft geproduceerd, op basis waarvan de raad kan bijsturen en keuzes maken. Het is net als het huishoudboekje thuis: als je geld tekort komt, kun je gewoonweg niet alles doen wat je hart je ingeeft. Keuzes maken hoort bij het leven, dus ook bij het leven van een raadslid. BMC legt natuurlijk ook gewoon de vinger op de zere plek, waaronder de jeugdzorg. In dat verband hebben we recent nog het wegduikgedrag van raadsfracties gezien toen we over Antonius spraken. “Het is ingewikkeld”, zeiden ze, en “we gaan er niet over”. Maar we gaan er juist wél over! Wees geen struisvogel en adresseer de problemen. Want ook in dit dossier geldt namelijk dat Castricum honderdduizenden euro’s per jaar over de balk gooit. Precies de bedragen die we in de begroting van 2023 en 2024 tekort gaan komen.

Daar komt bij dat de overeenkomst is aangegaan door een samenwerking die helemaal geen juridische status heeft. Bij Gemeenschappelijke Regelingen bestaat er een organisatie met een inschrijving, een begroting, een jaarrekening en een directeur die we kunnen aanspreken of ontslaan. Maar Castricum koopt de Jeugdzorg in zoals wij samen met onze buurman de jaarlijkse straatbarbecue organiseren. Ik koop het vlees en hij koopt het bier. Zonder welke entiteit dan ook. Alleen gaat het in de jeugdzorg niet om een barbecue, maar om kwetsbare jongeren en veel geld: de samenwerking geeft miljoenen uit en als het foutloopt, is er niemand aanspreekbaar. CKenG snapt niet dat andere fracties dit accepteren.

En als de begroting niet sluit, dan moet je ook gewoon uitgaven pauzeren waar de burger niet zoveel van merkt. Wat te denken van de focusagenda van de regio, waar 160.000 euro extra naar toe moet. En van alle extra vuilcontainers, waar het halve dorp over loopt te mopperen en waar 1,9 miljoen in gaat zitten. En van overhaaste duurzaamheidsambities, waarvoor nu 100.000 euro in de begroting staat. Allemaal voorstellen waar CKenG al eerder tegen heeft gestemd. Parkeer dit soort zaken en laat ze over 12 maanden opnieuw voorbijkomen.

Transparantie en participatie

Tenslotte wil onze fractie het over het gebrek aan transparantie en participatie. Dit leidt tot grote frustratie bij inwoners en ondernemers. Zo hebben wij in Castricum jaren gehad zonder dat er stukken geheim werden verklaard. Dat was in 2016 nog het geval. In 17 waren het er vier, in 18 ging het om negen stukken en nu al meer dan tien. Nog slechter gaat het bij WOB-verzoeken: stukken worden niet beschikbaar gesteld, of veel te laat, of half zwartgelakt. Wat is dat voor bestuurscultuur? Het gaat hier om publieke diensten die worden betaald met publiek geld. Hoe kan het dat nieuwssite Follow The Money de kosten van de jeugdzorg opvraagt, dat door veel gemeenten keurig toegestuurd krijgt en van de gemeente Castricum te horen krijgt dat er geen capaciteit voor is en de privacy in het geding is? Wat heeft het College te verbergen?

CKenG is juist een groot voorstander van transparantie en participatie. Wij vinden het schokkend dat de ondernemers willen praten over verbeteringen op de Castricummer Werf, nota bene na een unaniem aangenomen motie, en vervolgens worden afgeblaft door het college. Wij vinden het schokkend dat andere ondernemers de raad attent maken op urgent achterstallig onderhoud op het strandplateau en, nota bene ná een unaniem aangenomen motie, vijf maanden door het college in de wachtkamer worden gezet. En wij vinden het gebrek aan transparantie en participatie in dossiers als de Maranathakerk en de flexwoningen een gemiste kans. Dat kan veel beter. Begin daar vandaag mee!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *